Cykelnotatie

Uit testwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

In de combinatoriek, een deelgebied van de wiskunde, is de cykelnotatie een nuttige conventie voor het uitschrijven van een permutatie in termen van haar constituerende cykels

Definitie

Laat S een eindige verzameling zijn en laat

a1,,ak,k2

verschillende elementen van S zijn. De uitdrukking

(a1  ak)

duidt de cykel σ aan. De groepsactie van σ is

a1a2a3aka1.

Voor elke index i,

σ(ai)=ai+1,

waar ak+1 gelijk is aan a1.

Er zijn k verschillende uitdrukkingen voor dezelfde cykel; De onderstaande uitdrukkingen zijn allen een weergave van dezelfde cykel:

(a1 a2 a3  ak)=(a2 a3  ak a1)==(ak a1 a2  ak1).

Een 1-element cykel heeft dezelfde betekenis als de identiteitspermutatie en wordt daarom weggelaten. Het is gebruikelijk om de identiteitspermutatie simpelweg uit te drukken als ().

Permutatie als product van disjuncte cykels

Laat π een permutatie van S zijn en laat

S1,,SkS,k

de banen van π zijn met meer dan 1 element. Voor elke j=1,,k laat nj de kardinaliteit van Sj aanduiden. Kies dus een a1,jSj en definieer

ai+1,j=π(ai,j),i.

Men kan nu π uitdrukken als een product van disjuncte cykels, namelijk

π=(a1,1 an1,1)(a1,2  an2,2)(a1,k  ank,k).

Voorbeeld

Er zijn 24 elementen in de symmetrische groep {1,2,3,4}. Deze kunnen geschreven worden in de cykelnotatie en gegroepeerd worden volgens hun conjugatieklassen:

()
(12),(13),(14),(23),(24),(34) (transposities)
(123),(132),(124),(142),(134),(143),(234),(243)
(12)(34),(13)(24),(14)(23)
(1234),(1243),(1324),(1342),(1423),(1432)

Zie ook