Triazaan

Triazaan is een anorganische verbinding met de formule $\mathrm{N}{\phantom{A}}_3\mathrm{H}{\phantom{A}}_5$. Met meer nadruk op de structuur kan dit ook geschreven worden als $\mathrm{N}\mathrm{H}(\mathrm{N}\mathrm{H}{\phantom{A}}_2){\phantom{A}}_2$. Triazaan is het derde lid van de homologe reeks azanen, na ammoniak en hydrazine. Triazaan kan gesynthetiseerd worden uit hydrazine.

$2\mathrm{N}{\phantom{A}}_2\mathrm{H}{\phantom{A}}_4⟶\mathrm{N}{\phantom{A}}_3\mathrm{H}{\phantom{A}}_5+\mathrm{N}\mathrm{H}{\phantom{A}}_3$

Op deze manier is het niet als neutraal molecuul te isoleren, alleen als zout, bijvoorbeeld het sulfaat: $[\mathrm{N}{\phantom{A}}_3\mathrm{H}{\phantom{A}}_8{\phantom{A}}^{3+}]{\phantom{A}}_2[\mathrm{S}\mathrm{O}{\phantom{A}}_4{\phantom{A}}^{2-}]{\phantom{A}}_3$. Pogingen het zout om te zetten in triazaan resulteerden slechts in diazeen en amoniak:

$\mathrm{N}{\phantom{A}}_3\mathrm{H}{\phantom{A}}_5⟶\mathrm{H}\mathrm{N}=\mathrm{N}\mathrm{H}+\mathrm{N}\mathrm{H}{\phantom{A}}_3$

Triazaan is voor het eerst gesynthetiseerd als ligand in een zilvercomplex. Later is het ook aangetoond als product van de bestralling van ammoniak-ijs met elektronen. Na sublimeren kan het molecuul als stabiel onderdeel van de gasfase worden aangetoond.

Verbindingen met het triazaan-element in hun structuur

Er zijn meerdere verbindingen met triazaan als onderdeel van hun structuur. Een daarvan is 1-methyl-1-nitrosohydrazine $(\mathrm{H}{\phantom{A}}_2\mathrm{N}-\mathrm{N}(\mathrm{C}\mathrm{H}{\phantom{A}}_3)-\mathrm{N}=\mathrm{O})$ ontstaan in de olosmiddelvrije reactie van methylhydrazine en een alkylnitriet:

$\mathrm{H}{\phantom{A}}_2\mathrm{N}-\mathrm{N}(\mathrm{C}\mathrm{H}{\phantom{A}}_3)\mathrm{H}+\mathrm{R}-\mathrm{O}-\mathrm{N}=\mathrm{O}⟶\mathrm{H}{\phantom{A}}_2\mathrm{N}-\mathrm{N}(\mathrm{C}\mathrm{H}{\phantom{A}}_3)-\mathrm{N}=\mathrm{O}+\mathrm{R}\mathrm{O}\mathrm{H}$

1-Methyl-1-nitrosohydrazine is een kleurloze vaste stof, niet slagvast, wel bestand tegen wrijving. Hij smelt bij 45 °C en ontleedt bij 121 °C.