Sulfaminezuur

Sulfaminezuur is een matig sterk anorganisch zuur met als brutoformule H₃NSO₃. De stof komt voor als een witte tot kleurloze, reukloze, kristallijne vaste stof die oplosbaar is in water. Daarin hydrolyseert het langzaam tot ammoniumwaterstofsulfaat.

Synthese

Sulfaminezuur kan bereid worden door reactie van ureum met pyrozwavelzuur:

$\mathrm{C}\mathrm{O}\mathrm{(}\mathrm{N}{\mathrm{H}}_{\mathrm{2}}{\mathrm{)}}_{\mathrm{2}}\mathrm{+}{\mathrm{H}}_{\mathrm{2}}{\mathrm{S}}_{\mathrm{2}}{\mathrm{O}}_{\mathrm{7}}\mathrm{⟶}\mathrm{2}{\mathrm{H}}_{\mathrm{2}}\mathrm{N}\mathrm{S}{\mathrm{O}}_{\mathrm{3}}\mathrm{H}\mathrm{+}\mathrm{C}{\mathrm{O}}_{\mathrm{2}}$

Structuur en eigenschappen

Sulfaminezuur kan - afhankelijk van de pH - voorkomen als een zwitterion:

Zwitterion van sulfaminezuur

De pK_a van sulfaminezuur bedraagt 1,0.

Toepassingen

Sulfaminezuur is een ingrediënt van vele zure reinigingsmiddelen voor het verwijderen van aanslagen: kalkaanslag in koffiezetapparaten en op chroom of roestvrij staal onder meer in melkerijen en brouwerijen, in stoomketels, cementsluier op tegels en urinesteen op sanitair. Sulfaminezuur wordt ook gebruikt voor de synthese van kunstmatige zoetstoffen (cyclaamzuur en natriumcyclamaat).

De zouten van sulfaminezuur worden sulfamaten genoemd. Het ammoniakzout ammoniumsulfamaat wordt bijvoorbeeld gebruikt als herbicide.

Toxicologie en veiligheid

Sulfaminezuur is corrosief voor de huid, ogen en luchtwegen. Naargelang de mate van blootstelling geeft dit aanleiding tot roodheid, een branderig gevoel of zelfs ernstige brandwonden. Inademing van een aerosol kan longoedeem veroorzaken; dit kan vertraagd optreden tot 48 uur na blootstelling.

Externe links

• Sjabloon:Link International Chemical Safety Card
• Sjabloon:Link GESTIS
• Sjabloon:En MSDS van sulfaminezuur