Karakter (wiskunde)

Uit testwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

In de groepsrepresentatie, een deelgebied van de wiskunde, is een karakter (meestal) een speciaal type functie van een groep naar een lichaam/veld, meestal het lichaam van de complexe getallen. Afhankelijk van de soort groep waarop de representatie betrekking heeft, zijn er verschillende betekenissen.

Willekeurige groep

Voor een groep G is een karakter χ een groepshomomorfisme van de groep G naar de multiplicatieve groep × van de complexe getallen.

Topologische groep

Als G een topologische groep is, moet het karakter continu zijn.

Eigenschappen

  • De verzameling karakters van een groep G is een abelse groep met de bewerking:
(χ1*χ2)(g)=χ1(g)χ2(g)
  • Een karakter heet unitair als |χ(g)|=1, dus als het beeld van G op de eenheidscirkel ligt.
  • Een karakter is dan en slechts dan unitair, als
χ(g1)=χ(g)
  • Voor een eindige groep zijn alle karakters unitair, immers, als n de orde van de groep is, geldt voor alle g:
(χ(g))n=χ(gn)=χ(e)=1
  • De karakters van een groep G komen overeen met de eendimensionale complexe representaties van G. De unitaire karakters komen overeen met de unitaire eendimensionale representaties.
  • Een unitair karakter heet kwadratisch als de enige beelden –1 en +1 zijn. Is 1 het enige beeld dan heet het karakter triviaal.
  • Voor een karakter χ van een eindige groep geldt:
χ triviaal, dan gGχ(g)=|G|.
χ niet triviaal, dan gGχ(g)=0.

Dirichlet-karakter

Een dirichlet-karakter is een karakter op de multiplicatieve groep (/n)×. Dirichlet-karakters worden gebruikt om dirichlet-L-functies te definiëren, die meromorfe functies met een verscheidenheid aan interessante analytische eigenschappen zijn. Dirichlet-karakters zijn genoemd naar Johann Dirichlet.

Algebraïsche groep

Voor een algebraïsche groep G is een karakter χ een homomorfisme χ:GGm van G naar de multiplicatieve groep Gm.

Karakter van een representatie

Sjabloon:Zie hoofdartikel Voor een groep G op de eindigdimensionale vectorruimte V over het lichaam/veld K is het karakter van een representatie ρ:GGL(V) van G de functie

χρ:GK

die aan het element g het spoor van ρ(g) toevoegt:

χρ(g)=sp(ρ(g))