Brontekst bekijken van Dioptrie

[[Afbeelding:Positive lens 2.svg|thumb|Positieve lens. <math>f</math> is de brandpuntsafstand.|350px]]
[[Afbeelding:Optical power of a lens.svg|thumb|Voorbeelden|350px]]

De '''dioptrie''', [[symbool]] '''dpt''', is een [[Natuurkundige eenheid|eenheid]] voor [[Lens (optica)#Lenssterkte|lenssterkte]], dus voor de lichtbrekende kracht van een [[Lens (optica)|lens]] of [[Spiegel (optica)|spiegel]]. Een dioptrie is gedefinieerd als 1 dpt = {{nowrap|1 m<sup>−1</sup>}}. De dioptrie is dus een afgeleide eenheid van het [[SI-stelsel]].

== Definitie ==
De sterkte <math>S</math> van een holle of een bolle lens of spiegel is gedefinieerd als het [[omgekeerde]] van de [[brandpuntsafstand]] <math>f</math>:
: <math>S = \frac{1}{f}</math>

De brandpuntsafstand wordt in [[meter]] uitgedrukt, de lenssterkte in het omgekeerde daarvan, in dioptrie.

== Serieschakeling van lenzen ==
Het gebruik van [[Lens (optica)#Lenssterkte|lenssterkte]] heeft een voordeel als de totale sterkte van een aantal achter elkaar geplaatste lenzen moet worden berekend. De totale lenssterkte is gelijk is aan de som van de sterktes van de afzonderlijke lenzen. Dit is de reden waarom [[oogarts]]en en [[opticien]]s vrijwel altijd met lenssterktes, dus met dioptrieën, werken.

=== Voorbeeld ===
Een toepassing betreft [[bril]]len. Stel dat iemand [[Bijziendheid|bijziend]] is en voor veraf een brilsterkte van {{nowrap|−2,5 dpt}} heeft. Het brandpunt van diens brilglas ligt dan 40 cm vóór de lens. Als deze persoon daarnaast ook [[Ouderdomsverziendheid|oudziend]] wordt, is daarvoor een positieve correctie nodig, bijvoorbeeld {{nowrap|+2 dpt}}, brandpunt 50 cm achter de lens.

De totale sterkte van een leesbril, of van het leesgedeelte van een [[Bifocaal brillenglas|bi-]] of [[Multifocaal brillenglas|multifocale]] bril, wordt dan ({{nowrap|−2,5 dpt}}) + ({{nowrap|+2 dpt}}) = {{nowrap|−0,5 dpt}}. De benodigde leescorrectie kan met de leeftijd toenemen tot bijvoorbeeld {{nowrap|+3 dpt}}, zodat de leesbril ({{nowrap|−2,5 dpt}}) + ({{nowrap|+3 dpt}}) = {{nowrap|+0,5 dpt}} wordt.

Een andere toepassing is de [[voorzetlens]] in de fotografie. Ook hier wordt de effectieve brandpuntsafstand van een [[Objectief (fotografie)|objectief]] plus voorzetlens berekend door de lenssterktes op te tellen.<ref>Niet te verwarren met een [[teleconverter]]. Deze wordt 'achter' het objectief geplaatst en het effect ervan wordt beschreven door een vermenigvuldigingsfactor voor de brandpuntsafstand.</ref>

{{Appendix|Voetnoten}}
{{Navigatie geometrische optica}}

[[Categorie:Geometrische optica]]
[[Categorie:Niet-SI-eenheid]]